วิธีใช้งาน
- กรอกค่า
กรอกข้อมูลในช่องที่จำเป็น
- กดคำนวณ
กดปุ่มคำนวณเพื่อดูผลลัพธ์
- ดูผลลัพธ์
ดูผลลัพธ์และแชร์ได้ตามต้องการ
สัญกรณ์วิทยาศาสตร์คืออะไร?
สัญกรณ์วิทยาศาสตร์ (scientific notation) คือวิธีเขียนตัวเลขที่มีจำนวนหลักมากเกินกว่าจะจัดการได้สะดวก ให้อยู่ในรูปแบบกระชับ a × 10ⁿ กฎสำคัญคือค่าสัมบูรณ์ของสัมประสิทธิ์ a ต้องมากกว่าหรือเท่ากับ 1 และน้อยกว่า 10 (1 ≤ |a| < 10) เนื่องจากมีเพียงการเขียนแบบเดียวเท่านั้นที่เป็นไปตามเงื่อนไขนี้ ตัวเลขทุกจำนวนจึงมีรูปแบบมาตรฐาน (normalized form) ที่สอดคล้องกันเพียงรูปเดียว
ทำไมจึงใช้
- ค่าต่าง ๆ เช่น ความเร็วแสง 3 × 10⁸ m/s หรือมวลของอิเล็กตรอน 9.1 × 10⁻³¹ kg สามารถเขียนได้กระชับโดยไม่ต้องเรียงเลขศูนย์เป็นแถวยาว
- จำนวนหลักของสัมประสิทธิ์ a คือจำนวนเลขนัยสำคัญ ซึ่งแสดงความแม่นยำของการวัดอย่างชัดเจน
- ช่วยทำให้การคูณและการหารของตัวเลขขนาดใหญ่ง่ายขึ้น โดยเปลี่ยนเป็นการบวกและลบของเลขชี้กำลัง
ใช้เป็นสัญกรณ์มาตรฐานในวิชาฟิสิกส์ เคมี ดาราศาสตร์ และวิศวกรรม ส่วนในคอมพิวเตอร์และเครื่องคิดเลขวิทยาศาสตร์ ค่าเดียวกันจะแสดงด้วยสัญกรณ์ E เช่น 3.2E5
สูตรคำนวณ
สูตรในการแปลงตัวเลขทั่วไปให้เป็นสัญกรณ์วิทยาศาสตร์มีดังนี้
n = ⌊log₁₀|x|⌋, a = x ÷ 10ⁿ
โดยที่ x คือตัวเลขเดิมที่ต้องการแปลง n คือเลขชี้กำลังของ 10 (จำนวนเต็ม) และ a คือสัมประสิทธิ์ ส่วน ⌊ ⌋ หมายถึงการปัดลง (floor)
ตัวอย่าง) การแปลง 123456
① n = ⌊log₁₀123456⌋ = ⌊5.0915⌋ = 5
② a = 123456 ÷ 10⁵ = 1.23456
③ ผลลัพธ์: 1.23456 × 10⁵
ทิศทางย้อนกลับคำนวณด้วย x = a × 10ⁿ ตัวอย่าง: 4.2 × 10⁻⁴ = 4.2 ÷ 10000 = 0.00042 เครื่องคำนวณนี้ปัดสัมประสิทธิ์ให้เหลือทศนิยม 10 ตำแหน่งเพื่อลดความคลาดเคลื่อนของเลขทศนิยมแบบลอยตัว